Kluczowe wyzwania w tunelowej uprawie papryki

Produkcja papryki pod osłonami, choć daje szansę na wysokie plony, wiąże się z wieloma problemami. W tym roku szczególnie trudne było zwalczanie szkodników. Mieliśmy do czynienia z wysoką presją wciornastków, mszyc, przędziorków, a coraz częściej także mniej znanych gatunków, takich jak pordzewiacz. Dużym problemem były liczne populacje szkodników we wczesnych fazach rozwoju, co oznacza także większe ryzyko infekcji wirusowych. Szkodniki są często wektorem wirusów. Dodatkowym wyzwaniem była zmienna temperatura i stres abiotyczny, które powodują osłabienie roślin i obniżenie jakości plonu. Ten sezon był szczególnie trudny, gdyż obserwowano także obniżoną skuteczność chemicznych środków ochrony. Nie mamy jednak informacji czy powstają rasy odporne np. mszyc na stosowane substancje czynne, czy jednak jest to kwestia niewłaściwych warunków do prowadzenia zabiegów.

Dodatkowo należy zwrócić uwagę, że jak co roku, także w tym sezonie wystąpiły problemy z gorszym przyjęciem sadzonek na miejscu stałym. Może to wynikać albo z nienajlepszych warunków pogodowych w okresie sadzenia rozsady na miejscu stałym, albo z nagromadzenia w glebie patogenów – sprawców chorób. W tunelach, gdzie gleba jest odkażana chemicznie wskazane jest wprowadzanie produktów z mikroorganizmami lub wprowadzanie materii organicznej.

Papryka w tunelu pod kontrolą biologii – zalecenia firmy Biocont przekazuje Katarzyna Woszczyk

Zdrowa rozsada to fundament całej uprawy. Od pierwszych dni warto zadbać o strefę korzeniową, stosując RhizoVital® C5 – preparat mikrobiologiczny zawierający bakterie Bacillus atrophaeus. Działa on już w niskich temperaturach gleby (od 8 °C), wspierając rozwój systemu korzeniowego i zwiększając odporność na stres.

Pierwsze objawy obecności wciornastków, mszyc czy przędziorków mogą pojawić się jeszcze przed sadzeniem do gruntu. Dlatego warto działać profilaktycznie. Wskazany jest monitoring za pomocą tablic lepowych (żółte, niebieskie) w celu kontroli intensywności nalotu szkodników, a także prowadzenie regularnych lustracji co 3–5 dni, gdyż szybka reakcja to klucz do skutecznej ochrony roślin. Do zwalczania biologicznego i kontaktowego specjalistka proponowała produkt Naturalis – zawierający grzyb entomopatogeniczny Beauveria bassiana. Produkt najlepiej stosować przy pierwszych objawach obecności szkodników. Grzyb B. bassiana infekuje szkodnika przez kutykulę (oskórek owada). Zarodniki kiełkują i wnikają do ciała szkodnika, a grzyb rozrasta się w jego wnętrzu. Po kilku dniach (2–7 w zależności od temperatury) owad ginie. Martwe ciało może pokryć się białym nalotem zarodników (gdy wilgotność jest wysoka).

Do zwalczania mszyc i wciornastków można wykorzystać Pyregard, ale zanim na plantacje zostaną wprowadzone organizmy pożyteczne. Pyregard to biologiczny insektycyd kontaktowy, oparty na naturalnych pyretrynach pozyskiwanych z kwiatów złocienia (łac. Chrysanthemum cinerariaefolium). Jest dopuszczony do stosowania w uprawach ekologicznych, także w integrowanej ochronie roślin (IPM).

Kontaktowo na owady i ich larwy działa także olejek pomarańczowy dostępny jako produkt Prev-AM. Produkt działa wyłącznie wtedy, gdy bezpośrednio zetknie się ze szkodnikiem lub patogenem. Ma fizyczne działanie: rozpuszcza woskową warstwę ochronną owadów i roztoczy – powoduje ich odwodnienie i śmierć, rozrywa błony komórkowe grzybów i bakterii → działa też jako fungicyd, ma właściwości czyszczące – rozpuszcza naloty, jaja i lepkie wydzieliny (np. spadź).

Zabiegi należy wykonywać rano lub wieczorem – przy niższych temperaturach i wyższej wilgotności. Dla preparatów o działaniu kontaktowym ważne jest dokładne pokrycie roślin cieczą roboczą. Zabiegi należy powtarzać co 5–7 dni przy wysokiej presji szkodników.

Ochrona i wspomaganie papryki tunelowej – zalecenia Koppert

Papryka w uprawie pod osłonami wymaga szczególnej troski – ciepło, duża wilgotność oraz ograniczone przewiewy stwarzają idealne warunki zarówno dla roślin, jak i dla szkodników. Małgorzata Czarnecka z Koppert Polska podkreśla, że kluczem do sukcesu jest ochrona biologiczna połączona z monitoringiem i profilaktyką. Poniżej zbiór praktycznych zaleceń.

Monitoring i lustracja to fundament skutecznej ochrony. Obserwacje powinny zaczynać się już od etapu rozsady. Warto sprawdzać rośliny pod względem obecności szkodników, deformacji, zahamowania wzrostu. Lustracja powinna być częsta – co kilka dni – przez cały sezon. Przy wysokiej presji szkodników szczególnie uważnie obserwujemy pąki kwiatowe, liście spodniej strony oraz wnętrze rośliny.

Małgorzata Czarnecka zalecała umieszczać w tunelach tablice lepowe żółte oraz niebieskie (np. dla wciornastków, mszyc), zarówno przy wlotach jak i w głębi obiektów. Wysokość tablic max ok. 0,5 m nad roślinami. Zalecała często wymieniane tablice – co 7‑14 dni lub po zabiegu ochrony – aby ocenić skuteczność działań.

W zwalczaniu wciornastków warto wykorzystać osobniki Orius laevigatus (np. preparat Thripor‑L). jest to drapieżnik, który zjada zarówno larwy, jak i dorosłe wciornastki. Idealny moment do wprowadzenia produktu, gdy w nocy temperatury nie spadają poniżej 12°C i pojawiają się kwiaty papryki. Dodatkowo warto wprowadzać drapieżne roztocza, np. Amblyseius swirskii (np. produkt Swirski Ulti‑Mite) – dobrze zwalczają młodsze stadia wciornastka.

W przypadku mszyc można stosować Aphiscout: mieszankę błonkówek pasożytniczych, które składują jaja w mszycach (przekształcają je w tzw. mumie). Pozwala to na samoczynne ograniczenie populacji w sezonie.

Do zwalczania przędziorków specjalistka z firmy Koppert polecała stosowanie Neoseiulus californicus (produkt Spical Ulti‑Mite) prewencyjnie, zwłaszcza przy pierwszych sygnałach o występowaniu szkodników. Gdy problem jest już bardziej zaawansowany – powinno się używać Spidex Vital (Phytoseiulus persimilis).

Małgorzata Czarnecka polecała także wspomaganie systemu korzeniowego i odporności roślin przez stosowanie grzyba Trichoderma harzianum (szczep T22), np. produktu Trianum w dwóch formach: granulowanej (Trianum‑G, aplikowane do dołków przy sadzeniu) oraz proszkowej (Trianum‑P) jako zabiegi uzupełniające. Trianum pomaga kolonizować ryzosferę, chronić przed patogenami glebowymi (Fusarium, Pythium) i wspiera wzrost roślin. Zdrowy start rozsady, dobrze ukorzeniona roślina łatwiej odpiera ataki szkodników i chorób.

Carbohort w uprawie papryki – zalecenia i praktyka stosowania

Dlaczego warto stosować Carbohort w uprawie papryki – zapytałam dr. Radosława Łaźnego. W nowoczesnej uprawie papryki coraz większy nacisk kładzie się na zdrowotność gleby, silny system korzeniowy oraz efektywność nawożenia. Jednym z narzędzi, które zyskało uznanie wśród producentów, jest Carbohort – nawóz organiczno-mineralny stworzony z myślą o regeneracji gleby, wsparciu mikroorganizmów oraz lepszym wykorzystaniu składników pokarmowych.

Już na etapie rozsady warto sięgnąć po Carbohumic – preparat zawierający kwasy humusowe, mikroelementy oraz węgiel organiczny (stężenie: 1% roztwór Carbohumic) do podlewania podłoża przed pikowaniem lub zaraz po nim. Celem jest pobudzenie rozwoju włośników, lepsze ukorzenienie rozsady. Efektem jest szybsze przyjęcie się roślin po posadzeniu oraz zwiększona odporność na stresy środowiskowe.

Jedną z kluczowych faz jest przygotowanie gleby w tunelach lub na polu. Zastosowanie Carbohort / Carbohumic przed sadzeniem poprawia strukturę gleby, zwiększa jej pojemność wodną i aktywuje mikroorganizmy. W przypadku zmęczonych gleb (np. wieloletnia uprawa w tym samym tunelu), zaleca się zastosowanie wyższej dawki – nawet 1000 l/ha.

Po posadzeniu warto kontynuować podawanie preparatu poprzez system fertygacji. Carbohumic 187 mesh doskonale sprawdza się jako dodatek do pożywki – wspiera rozwój korzeni, poprawia zdrowotność strefy korzeniowej i wspomaga przyswajanie składników pokarmowych. Stosowanie preparatu w tym okresie pozwala ograniczyć negatywne skutki zasolenia oraz stresów fizjologicznych.

Dla poprawy zapylenia, zawiązywania i jakości owoców, zaleca się zastosowanie specjalistycznego preparatu Carbohumic Calbor, zawierającego wapń i bor – składniki kluczowe dla prawidłowego rozwoju owoców. Zastosowanie wapnia i boru w tej formie pozwala ograniczyć zrzucanie kwiatów i zawiązków, poprawiając jakość plonu handlowego.