Standardy sadzonek i odmiany malin
W uprawie malin w tunelach ważne jest, by plantacja była założona z wysokiej jakości materiału nasadzeniowego. Niezależnie od odmiany, sadzonki powinny pochodzić z legalnych, renomowanych szkółek wystawiających certyfikaty zdrowotności. Jakość sadzonek wpływa na opłacalność produkcji. W trakcie Jagodowych Trendów 2022 na temat standardów i odmian malin w uprawach pod osłonami mówił Damian Gaik z firmy Agronom Plants.
Produkcja i typy sadzonek
Do uprawy malin na rynek deserowy polecane są sadzonki doniczkowane typu plug plants i long cane.
Produkcja sadzonek typu plug plants trwa około 14 miesięcy i odbywa się w systemie bezglebowym. W pierwszym etapie produkowane są korzenie z roślin matecznych uprawianych w doniczkach o pojemności 7 l, w specjalnie do tego celu przeznaczonym tunelu. Jesienią, po wejściu roślin w stan spoczynku, nadziemne części są usuwane, a korzenie z donicami trafiają do chłodni. Na kolejnym etapie (na przełomie roku) korzenie wykładane są na specjalne, podgrzewane stoły w tunelu foliowym lub szklarni, w kontrolowanych warunkach. Z korzeni wyrastają nowe pędy, które są wycinane i umieszczane w multiplatach (tace na 84 lub 40 roślin) wypełnionych substratem kokosowym. Po ukorzenieniu (trwa około 2-3 tygodnie) sadzonki są hartowane i mogą być sadzone do większych pojemników. Gotowe sadzonki mają wyrównany pokrój, zdrowy system korzeniowy. Sadzonki typu plug plants mogą być wykorzystywane do uprawy w glebie i podłożu kokosowym.
Sadzonki maliny typu long cane (długopędowe) wykorzystuje się do uprawy sterowanej, w podłożach o ograniczonej objętości. Pierwszym etapem produkcji jest posadzenie sadzonek typu plug plants do doniczek o pojemności 2 l, wypełnionych substratem kokosowym. Finalnie pędy powinny mieć wysokość 150-180 cm, zawiązać powyżej 25 pąków kwiatostanowych na kolejny sezon i mieć dobrze przerośniętą bryłę korzeniową. Jesienią sadzonki wstawiane są do chłodni i przechowywane w niej, dzięki czemu można sterować okresem zbiorów. Na docelowej plantacji przesadza się je do doniczek 7-litrowych i przenosi do tunelu. Po około 70 dniach od posadzenia można zbierać pierwsze owoce.
Przegląd odmian maliny tzw. letniej
‘Glen Mor’ (hodowca: Scottish Crop Research Institute, Szkocja) – owoce o masie 8-10 g, o kształcie stożkowatym, są słodkie i jędrne. Odmiana plenna, owoce dojrzewają około 3-5 dni po odmianie ‘Glen Ample’. Wyróżnia się silną odpornością na zgniliznę korzeni maliny wywołaną przez Phytophthora. Odmiana nie jest podatna na szpeciela malinowca.
‘Glen Carron’ (hodowca: Scottish Crop Research Institute, Szkocja) – roślina o silnym wzroście, pędy bezkolcowe, wiotkie. Owoce o stożkowatym kształcie i masie około 5 g, mają wysoki połysk, są słodkie (smak „cukierkowaty”). Dojrzewają na początku lipca. Odmiana odporna na przypąkowe zamieranie pędów maliny.
‘Glen Ample’ (hodowca: Scottish Crop Research Institute, Szkocja) – odmiana ceniona głównie ze względu na wysoką jakość owoców i plenność. Owoce są duże (4-6 g), czerwone, kulistostożkowe, bardzo smaczne. Rośliny są podatne na zamieranie pędów i szpeciela malinowca oraz wrażliwe na wirusy. Odmiana charakteryzuje się średnią porą dojrzewania.
Przegląd odmian maliny powtarzającej owocowanie
‘Enrosadira’ (hodowca: Azienda Agricola Molari i Gatti di Molari Gilberto, Włochy) – jedna z najwcześniejszych odmian, łatwa w uprawie. Pierwsze owoce są bardzo duże (10 g), w późniejszej fazie ich masa nieznacznie spada (7-8 g). Owoce mają jasny kolor, bardzo dobry smak oraz dobrze znoszą transport i długie przechowywanie. Są dobrze wyeksponowane na krzewie, co ułatwia zbiór. Przeznaczona na podwójny zbiór owoców.
‘Clarita’ (hodowca: Berry Plant, Włochy) – owoce duże, o masie około 8 g, jasnoczerwone, stożkowato-kuliste, o dobrej trwałości pozbiorczej. Rośliny o średnio silnym wzroście. Owoce są dobrze wyeksponowane na krzewie, dzięki czemu ich zbiór jest łatwiejszy. Odmiana średniopóźna (dojrzewa kilka dni później od ‘Enrosadira’). Nadaje się na dwa zbiory.
‘Optima’ (hodowca: Berry Plant, Włochy) – odmiana późna, w polskim klimacie polecana na zbiór letni. Bardzo dobrze sprawdza się w produkcji z sadzonek typu long cane. Owoce kształtne, około 8 g. Krzewy o silnym wzroście, nie są podatne na choroby grzybowe. Odmiana plenna.
Nowe odmiany testowane w Agronom Plants
‘Easy Star’ (hodowca: Alessandro Lucchini, Włochy) – owoce o intensywnym połysku i jasnoróżowym kolorze, który utrzymuje się po zbiorze (podczas przechowywania i transportu). Roślina o średnim wigorze, dzięki czemu można ją prowadzić z większą ilością pędów. Odmiana plenna. Dojrzewa kilka dni później po odmianie ‘Enrosadira’
‘Easy Rock’ (hodowca: Alessandro Lucchini, Włochy) – owoce jasne, jędrne, o masie powyżej 8 g. Roślina ma silny system korzeniowy. Ze względu na silny wzrost zalecane jest ograniczanie liczby pędów na m.b. w cyklu jesiennym do 3-4 pędów, w cyklu letnim do 2-3 pędów. W porównaniu do odmiany ‘Easy Star’ roślina jest bardziej wytrzymała na choroby grzybowe. Owocuje 3-6 dni po odmianie ‘Enrosadira’.
‘Serena’ (Mattivi Group, Włochy) – owoce jasnoczerwone, umiarkowanie błyszczące, stożkowate, nie mają tendencji do drobienia przez cały okres zbiorów. Są jędrne i bardzo smaczne. Odmianę wyróżnia bardzo wysoka trwałość pozbiorcza owoców. Rośliny o umiarkowanie silnym wzroście.
